Hoewel de vergrijzing in Uithoorn minder snel toeneemt dan in vergelijkbare gemeenten, staat de lokale woningmarkt de komende jaren voor een flinke uitdaging. Het aantal huishoudens met minstens één inwoner van 85 jaar of ouder groeit naar verwachting van 600 nu naar bijna 800 in 2040. Daarmee neemt ook de vraag naar geschikte, toegankelijke woningen toe. En juist daar wringt het.
Uit recent onderzoek blijkt dat nu al zo’n 1010 huishoudens in Uithoorn bestaan uit mensen met een mobiliteitsbeperking die in een ongeschikte woning wonen. In 170 van die gevallen gaat het om zware beperkingen: bewoners die binnenshuis afhankelijk zijn van een rolstoel of rollator. Denk aan huizen met trappen, drempels of smalle doorgangen, die het dagelijks functioneren bemoeilijken. Naar verwachting stijgt dit aantal naar 1040 huishoudens in 2040, waarvan 200 met ernstige beperkingen.
Gelijkvloerse woningen
Een belangrijk probleem is het beperkte aantal geschikte woningen. Slechts 22 procent van de woningvoorraad in Uithoorn is gelijkvloers of eenvoudig aanpasbaar. In vergelijkbare gemeenten ligt dat percentage aanzienlijk hoger, rond de 37 procent. Veel huizen in Uithoorn zijn eengezinswoningen met meerdere verdiepingen, waardoor aanpassingen zoals trapliften nodig zijn, als die al mogelijk zijn.
Maar een geschikte woning alleen is niet voldoende. De zorgvraag neemt eveneens toe. Het aantal inwoners dat gebruikmaakt van wijkverpleging groeit naar verwachting van 710 naar 920 in 2040. Tegelijkertijd staat de zorgsector onder druk door personeelstekorten. Landelijk wordt een tekort verwacht van tienduizenden zorgmedewerkers, zowel in verpleeghuizen als in de thuiszorg.
Daar komt bij dat mantelzorgers een steeds grotere rol spelen. In Uithoorn besteden zij nu al gemiddeld veertien uur per week aan zorg voor naasten. Een derde van hen voelt zich overbelast. Met de toenemende zorgvraag dreigt deze druk verder op te lopen.
Chronische aandoeningen
De kern van het probleem ligt in de combinatie van factoren: een groeiende groep ouderen met gezondheidsproblemen, een tekort aan geschikte woningen en een zorgsysteem dat onder druk staat. Uit cijfers blijkt dat een derde van de 65-plussers in Uithoorn hun gezondheid als matig of slecht ervaart, vaak in combinatie met chronische aandoeningen. Naarmate de leeftijd stijgt, neemt deze groep verder toe.
Nieuwe verzorgingshuizen bouwen lijkt geen eenvoudige oplossing, mede door het personeelstekort. Daarom zal de gemeente moeten inzetten op alternatieven: het aanpassen van bestaande woningen, het stimuleren van levensloopbestendig bouwen en het ondersteunen van mantelzorgers.
De komende jaren worden cruciaal voor Uithoorn. Zonder gerichte maatregelen dreigt een groeiende groep ouderen tussen wal en schip te vallen met alle gevolgen van dien voor hun zelfstandigheid en kwaliteit van leven.
Door Marco Koeleman
